ภาวนาพุทโธ ประสานกายกับจิต แยกกายเหลือจิต ใช้จิตรู้กาย

เมื่อวิเคราะห์วิธีการดังกล่าว จะพบว่าในช่วงแรกที่ภาวนาพุทโธกำกับลมหายใจนั้น เป็นการใช้ของหยาบร่วมกับของละเอียด ของหยาบคือกาย ของละเอียดคือจิต เป็นการประสานกายกับจิตให้ไปด้วยกัน

ก่อนที่จะละกายไปสู่จิต ก่อนที่จะเหลือแค่การบริกรรมภาวนาอย่างเดียวนั้น ท่านให้ภาวนาพุทโธติดกันกำกับลมหายใจเข้าออกแต่ละครั้ง เพื่อทำให้จิตที่ใช้ภาวนาพุทโธเริ่มเด่นกว่าตัวลมหายใจของกาย ช่วงนี้เท่ากับขั้นตอนการละกายไปสู่จิตทีละเล็กทีละน้อย

ช่วงการภาวนาพุทโธอย่างเดียว เท่ากับการใช้จิตตามรู้จิตเอง ไม่จำเป็นต้องใช้กายเป็นสื่ออีกต่อไป

พอภาวนาพุทโธต่อไปเรื่อยๆ ขั้นนี้แหละที่ตัวจิตเด่นชัดขึ้น ซึ่งจะพบตัวผู้รู้ ผู้รู้กับคำภาวนาเป็นคนละส่วนกัน

พอพบตัวผู้รู้แล้ว ให้ละคำภาวนาเสีย แล้วจะพบเองว่าสิ่งที่ยังไม่สงบยังเคลื่อนที่อยู่ในตัวเรานั้นก็คือ ลมหายใจที่จะเด่นชัดขึ้นมา...เอง

เมื่อใช้จิตติดตามลมหายใจ จะพบอาการไหวตัวของลม ทำให้เรียนรู้กองลมได้...เอง