ภาวนาพุทโธเร็วๆแล้ว ทำไมจึงยังคิดเรื่องอื่นแทรกเข้ามาได้อีก

ลองแยกสิ่งที่คุณคิดในระหว่างคิดภาวนาพุทโธในใจมาดูกันทีละขั้นว่าเป็นไปตามนี้ใช่ไหม

1. ตั้งใจว่าจะภาวนา พุท
2. ภาวนาคำว่า พุท
3. ได้ยินคำว่า พุท ดังขึ้นมาในใจ
4. พอจบคำว่า พุท แล้วก็ตั้งใจจะภาวนา โธ
5. แล้วขั้นตอนก็จะเวียนกลับไปเริ่มตั้งแต่ตอนต้นซ้ำแล้วซ้ำอีก

ถึงขั้นนี้ถ้างง ก็ขอให้ลองปฏิบัติเองให้รู้ เห็น เป็นเองให้ได้ จะพบว่ามันเป็นตามขั้นดังกล่าวจริงหรือไม่ และบางคนอาจมีขั้นตอนหายใจเข้าออกเพิ่มเข้ามาอีก เพราะนึกไปว่ากำลังใช้ปากพูดคำภาวนา จึงต้องหายใจเอาลมเข้าไปในปอดก่อน มิฉะนั้นจะเปล่งเสียงออกมาตามลำคอไม่ได้ (แม้จะเป็นการภาวนาในใจก็ตาม)

การภาวนาพุทโธที่ควร ควรใช้จิตในการภาวนา จะได้มีความละเอียดเป็นระดับเดียวกันกับความคิดที่ชอบแทรกเข้ามา แต่ถ้ายังคิดภาวนาตามลักษณะขั้นที่เขียนไว้ข้างต้น แสดงว่าเป็นการใช้กำลังกายออกแรงภาวนา แม้พยายามภาวนาเร็วมากเท่าใด ก็ยังไม่เร็วได้มากนัก เพราะติดที่สมรรถภาพของกายที่ไม่สามารถ(คิดว่า)พูดได้เร็ว

ถ้าสามารถภาวนาพุทโธได้ในระดับจิต ก็จะพบตัวผู้รู้เองว่ากำลังภาวนาอยู่ ไม่ใช่พึ่งพาตัวตนที่เราอาศัยร่างนี้อยู่กำลังภาวนา (เรื่องนี้เขียนอธิบายได้ยากมาก) และจะสามารถภาวนาได้เร็วเหลือเกินอย่างไม่น่าเชื่อ ความคิดอื่นๆก็ไม่มีทางที่จะผุดแทรกขึ้นมา เพราะสิ่งที่ภาวนาอยู่กับความคิดที่จะแทรกเข้ามานั้นมันเป็นระดับเดียวกัน เมื่อเลือกภาวนา ก็ไม่มีสิทธิเลือกที่จะคิด

การฝึกเช่นนี้จะว่าสมถะก็ไม่ใช่ วิปัสสนาก็ไม่เชิง เพราะต้องอาศัยทั้งกำลังจิตที่นิ่ง และในขณะเดียวกันต้องทำให้ไม่นิ่งด้วยการคิดภาวนา และต้องตามรู้ไปให้ได้โดยตลอดด้วย

ลองฝึกภาวนาพุทโธแบบสบายๆให้ติดต่อกัน จากเดิมที่ได้ยินคำว่าพุทโธดังๆเหมือนเสียงที่ได้ยิน ให้ลดความดังของเสียงไปเรื่อยๆ จนกระทั้งแผ่วเบาและไม่มีเสียงที่ได้ยินในใจ แต่ยังรู้ว่าตนเองกำลังภาวนาพุทโธอยู่ทุกขณะจิต